Ervaren dirigent en violist Johannes Leertouwer bewaakt de intensiteit van de uitvoering van de Matthäus Passion in de Sint- Maartenskerk.
Ervaren dirigent en violist Johannes Leertouwer bewaakt de intensiteit van de uitvoering van de Matthäus Passion in de Sint- Maartenskerk.

'Het gaat over herkenbare emoties'

"Zet je telefoon een uur van tevoren uit, maak je hoofd leeg, ga gewoon zitten en laat de muziek over je heen komen. Dan merk je hoe ontroerend de Matthäus Passion is." Johannes Leertouwer trakteert zijn publiek Palmzaterdag op een indringende versie van dit meesterwerk van Bach. Het is dan voor de 55e keer dat deze in de Zaltbommelse Sint-Maartenskerk klinkt. Als ervaren dirigent én violist ziet Leertouwer er op toe dat de toehoorders het verhaal van de lijdensweg van Jezus intens beleven.

door Loeki Bruinink

Zaltbommel - Johannes Leertouwer (59) neemt de kerk nog eens in ogenschouw. Het uitvoerende gezelschap – 28 instrumentalisten en vocalisten van De Nieuwe Philharmonie Utrecht - zal plaatsnemen op het verwarmde podium. "Over elke stoel is nagedacht. Alleen de opstelling van jeugdkoor Senta moeten we nog bepalen." De rangschikking van de musici is veelzeggend. De zangers staan vooraan, het orkest zit er achter. Leertouwer zelf staat als dirigent niet vóór de groep, maar neemt de vioolplaats in. "Ik deel de leiding van de Matthäus bewust met de solisten. Want juist de kracht van het collectief brengt de uitvoering in balans." Hij houdt het klein. De twee koren bestaan beide uit vier zangers: een sopraan, alt, tenor en bas. Daarnaast vertolken een tenor en een bas de rollen van de evangelist en Jezus. Samen zingen zij het publiek en elkaar toe. Leertouwer heeft al vijf jaar ervaring met deze werkwijze, maar voerde deze nog niet eerder uit in het zuiden van het land. "Het ene kwartet belichaamt de gelovigen van het eerste uur. Ze roepen op: 'Kom, help ons klagen!' Het andere viertal speelt de rol van welwillende omstanders, die de oproep beantwoorden met de vraag: 'Waarom dan?' Zo volgt een samenspraak die zo'n tweeënhalf uur later eindigt in een eensgezind slotakkoord. Daarin geven zij samen uiting aan het verdriet."

"Zo'n kleine bezetting komt goed tot haar recht in deze grote kerk." Leertouwer is zeer gecharmeerd van de Sint-Maarten. "Het is een verwelkomende kerk, met mooi licht en speelse versieringen op het plafond. Ik vertrouw er op dat onze heldere wijze van uitvoeren in deze prachtige ruimte voor goede verstaanbaarheid zorgt." Dat de Matthäus bijna drie uur in beslag neemt, deert hem niet. Sterker nog, hij lijkt het niet eens te merken. "Ik geef de opmaat en beland daarna in een soort tijdloze zone. Ineens is het dan al pauze." Als publiek heb je geen achtergrondinformatie nodig om te genieten van de Matthäus, vindt hij. En dat genieten is ook niet alleen voorbehouden aan ouderen. "Jongeren worden evengoed gegrepen door de zuiverheid van de Matthäus. Het raakt iedereen, want het gaat over herkenbare emoties. Zoals jongeren ook de Nachtwacht van Rembrandt eens gezien willen hebben, zo staan ze ook open voor een kennismaking met de Matthäus. En dan merken ze: 'Verhip, het is nog leuk ook!' Als je je openstelt, val je van de ene in de andere verbazing."

www.matthauspassion.nl

Meer berichten